Het
leven van de Russische kerk in Antwerpen
Vladimir RONIN
Het
verhaal van ca. 2000 Russische emigranten in de Scheldestad tussen 1920
en 1945 is nog niet geschreven. De geschiedenis van hun orthodoxe parochies,
die rond 1960 al verdwenen waren, is alleen nog op te sporen in de gesprekken
met een tiental oudere Russische Antwerpenaren en vooral in het archief
van het Aartsbisdom van de Russisch-Orthodoxe Kerken in West-Europa, dat
zich in Parijs bevindt.
Het conflict binnen de Russische Kerk in de emigratie
tussen de Bischoppensynode, in Joegoslavië, en de metropoliet Eulogius,
in Parijs, heeft alle emigranten verdeeld in synodalen
en eulogianen. Hun rivaliteit leidde o.a. tot de stichting in
1933 van de eerste Russische parochie in Antwerpen, met haar eigen priester
en 150 parochianen, onder de jurisdictie van Mgr Eulogius. In een bijgebouw
van de Zweedse kerk, op de Italiëlei, richtten deze Russen hun Heilige
Georgios-kerk in. Een kleinere groep Russische emigranten verenigde zich
toen in een synodale parochie met een pendelende priester
uit Brussel.
Tijdens de Duitse bezetting van België ontaardde
dit kerkelijke conflict in de uitwijzingen van enkele eulogiaanse
geestelijken, waaronder de Russische priester in Antwerpen (1942). Vanuit
Brussel probeerden de synodalen om zijn parochie in te
palmen. Om dit te voorkomen, stonden de parochianen het locaal van hun
kerk terug af aan de Zweden. In 1945 werd de parochie dan ook officieel
afgeschaft, maar de orthodoxe gelovigen mochten nog meer dan 10 jaar hun
erediensten houden in de Zweedse kerk zelf.
Vladimir
RONIN (1958, Moskou)